top of page

Пошук па сайце

Search this site

1006 results found with an empty search

  • Сустрэча ў канцылярыі Прэзідэнта Польшчы

    Прэзідэнцкі палац. Варшава, Польшча. Крыніца: wikipedia.org Намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка і дырэктар Офіса Святланы Ціханоўскай у Вільні Дзяніс Кучынскі правялі сустрэчу з Дзяржсакратаром, кіраўніком Бюро міжнароднай палітыкі у канцылярыі Прэзідэнта Польшчы Марцінам Пшыдачам. Падчас сустрэчы прадстаўнікам канцылярыі Прэзідэнта была прадстаўлена інфармацыя пра рэпрэсіі, якія працягваюцца ў Беларусі, на падставе дадзеных праваабарончых арганізацый, а таксама пра здзяйсненне рэжымам Лукашэнкі трансгранічных злачынстваў у дачыненні да беларусаў, якія пражываюць у Польшчы. Асобна бакі абмеркавалі вынікі выбараў у Каардынацыйную Раду Беларусі. Павел Латушка і Дзяніс Кучынскі падкрэслілі важнасць працягу палітыкі ціску на рэжым Лукашэнкі, паколькі ён не змяняе сваёй унутранай рэпрэсіўнай палітыкі, а таксама працягвае падтрымліваць агрэсію супраць Украіны. Павел Латушка перадаў інфармацыю польскаму боку пра дзеянні рэжыму, звязаныя з падрыхтоўкай да ўдзелу ў гарачай фазе агрэсіі супраць Украіны. Інфармацыя была прадстаўлена на падставе дакладу, падрыхтаванага НАУ. Прадстаўнікам канцылярыі Прэзідэнта Польшчы таксама была даведзена інфармацыя пра супольную нараду па бяспецы ў сувязі з магчымай эскалацыяй вакол Беларусі, якая прайшла 10 ліпеня 2026 года ў Аб’яднаным Пераходным Кабінеце. Польскаму боку было прадстаўлена бачанне правядзення нацыянальнага дыялогу ў Беларусі з выкарыстаннем інструмента круглага стала. Было адзначана на прыкладзе гістарычных падзей 1989 года ў Польшчы, што гэты інструмент дапамог польскаму народу перайсці ад дыктатуры да сучаснай еўрапейскай дэмакратыі. Павел Латушка і Дзяніс Кучынскі падзякавалі Дзяржсакратару Марціну Пшыдачу за падтрымку і адзначалі важнасць таго, што ў Польшчы захоўваецца супольны падыход як Прэзідэнта краіны, так і Урада наконт падтрымкі дэмакратычных сіл і будучых дэмакратычных змен у Беларусі. Таксама была выказана ўдзячнасць ад імя Аб’яднанага Пераходнага Кабінета і Офіса Святланы Ціханоўскай Прэзідэнту Польшчы Каралю Наўроцкаму за працяг традыцыі каляднага прыёму прадстаўнікоў беларускай супольнасці ў Прэзідэнцкім палацы, які ладзіцца ад імя прэзідэнта Польшчы, а таксама за падтрымку вольнай і дэмакратычнай Беларусі.

  • Музею Вольнай Беларусі — 4 гады

    Фота: Медыя Музея Вольнай Беларусі 17 ліпеня 2022 года Музей Вольнай Беларусі, праект Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, адкрыў свае дзверы ў Варшаве. За гэты час Музей разам з партнёрамі рэалізаваў дзясяткі выставачных праектаў, канцэртаў, тэатральных імпрэз, дзіцячых праграм, адукацыйных сустрэч, дыскусій і круглых сталоў. Наша музейная калекцыя папоўнілася амаль 700 артэфактамі, а архіў — тысячамі лічбавых сведчанняў, якія захоўваюць памяць пра падзеі найноўшай беларускай гісторыі. Да свайго 4-годдзя Музей Вольнай Беларусі падыходзіць у статусе намінанта на прэстыжную еўрапейскую музейную прэмію. Мы трапілі ў лонг-ліст Прэміі «Еўрапейскі музей года» і Музейнага прыза Савета Еўропы (EMYA-2027) і чакаем далейшых вынікаў. І гэта не ўсе прыемныя навіны! Па замове музея «Poczta Polska» выдала калекцыйныя паштовыя маркі з выявамі знакавых прадметаў з нашага фонду. Маркі надрукаваныя вельмі абмежаваным накладам, кожная з іх існуе толькі ў некалькіх экзэмплярах. У Дзень народзінаў Музей Вольнай Беларусі дае старт дабрачыннаму аўкцыёну. Для сяброў і прыхільнікаў Музея мы выстаўляем лот з трох камплектаў музейных марак з асабістымі подпісамі лаўрэатаў Нобелеўскай прэміі Алеся Бяляцкага і Святланы Алексіевіч, а таксама вядомага мецэната, нашчадка славутага княжацкага роду Мацея Радзівіла. Удзельнічаць у аўкцыёне можна да 30 ліпеня. Усе сродкі, сабраныя падчас аўкцыёну, будуць накіраваныя на далейшую працу Музея — набыццё новых артэфактаў і стварэнне выстаў. Спасылка на аўкцыён: https://www.ebay.pl/itm/358802729073 Калі вы хочаце павіншаваць Музей з чатырохгоддзем і падтрымаць нашу працу – пакіньце данат па спасылцы https://freebelarus.museum/donations. А яшчэ выдатным падарункам для Музея будзе артэфакт з вашай асабістай гісторыяй! Калі ў вас ёсць тое, што можа расказаць аб вашым удзеле ў важных для краіны грамадска-палітычных падзеях — прыносьце, перадавайце, расказвайце! Мы ўсё яшчэ не дома. Але разам працягваем захоўваць тое, што не павінна знікнуць. Мы глыбока ўдзячныя кожнаму і кожнай, хто падтрымлівае Музей Вольнай Беларусі! А ў Дзень народзінаў ваша ўвага асабліва прыемна!

  • Практычна завершана легалізацыя ў Польшчы ўсіх дэпартаваных у снежні 2025 года беларускіх палітвязняў

    Фота: НАУ-медыя У ходзе сустрэчы намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады Павел Латушка падзякаваў кіраўніку Ведамства па справах іншаземцаў Польшчы Томашу Цытрыновічу за аператыўны разгляд зваротаў па пытаннях легалізацыі практычна ўсіх былых палітычных зняволеных, дэпартаваных у снежні 2025 года з тэрыторыі Беларусі ва Украіну і пазней перамешчаных на тэрыторыю Польшчы. У сустрэчы таксама прынялі ўдзел дэлегат Каардынацыйнай Рады Міхаіл Кірылюк і кіраўніца дэпартамента прававой дапамогі Цэнтра Беларускай Салідарнасці Вольга Дабравольская. Падчас сустрэчы былі абмеркаваны два кейсы былых палітзняволеных, якія на дадзены момант не атрымалі свайго прававога рашэння. Па адным з іх дасягнута дамоўленасць, што не будзе прымяняцца дублінская працэдура і разгляд аб прадстаўленні міжнароднай абароны адбудзецца на тэрыторыі Польшчы. У сваю чаргу другі кейс знаходзіцца ў працэдуры абскарджання ў Радзе па справах уцекачоў. Па гэтай сітуацыі Павел Латушка накіруе хадайніцтва ў адрас Рады з просьбай не ажыццяўляць дублінскую працэдуру. Таксама пазітыўна вырашаны кейсы двух грамадзян Беларусі па аднаўленні разгляду іх спраў аб атрыманні міжнароднай абароны, разгляд якіх працягваецца ўжо больш за адзін год, за што Павел Латушка выказаў удзячнасць Томашу Цытрыновічу. Падчас сустрэчы зноў абмяркоўвалася пытанне аб падаўжэнні тэрміну дзеяння дакумента падарожніка, які выдаецца грамадзянам Беларусі на адзін год. Кіраўнік Ведамства па справах іншаземцаў Польшчы адзначыў, што для практычнай рэалізацыі гэтага неабходны адпаведныя заканадаўчыя змены. Павел Латушка адзначыў, што ініцыюе асобную сустрэчу з кіраўніцтвам Міністэрства ўнутраных спраў Польшчы для таго, каб зноў абмеркаваць магчымасць унясення зменаў у закон аб іншаземцах, які дазволіў бы выдаваць праязны дакумент не менш чым на два гады. Таксама Кіраўнік Ведамства звярнуў увагу, што колькасць рашэнняў аб прадастаўленні міжнароднай абароны ў апошні час пачынае перавышаць колькасць зваротаў грамадзян Беларусі па атрыманне дадзенага статусу і да канца года сітуацыя будзе яшчэ паляпшацца. Удзельнікі сустрэчы звярнулі увагу на выпадкі адмовы ў міжнароднай абароне са спасылкай на нібыта заканчэнне тэрмінаў даўнасці па крымінальнай адказнасці за ўдзел у пратэстах у 2020 годзе. Было адзначана, што гэта не паляпшае прававое становішча беларусаў, а наадварот — пагаршае. У беларускай сітуацыі заканчэнне тэрмінаў даўнасці не азначае адмовы ад крымінальнага пераследу, бо так званыя праваахоўчыя органы перакваліфікоўваюць крымінальныя справы на больш цяжкія артыкулы, якія прадугледжваюць даўжэйшыя тэрміны зняволення. Ведамству па справах іншаземцаў Польшчы была перададзена справаздача праваабарончага цэнтра «Вясна» пра рэпрэсіі ў Беларусі, а таксама даклад «Пра рэальны маштаб палітычных рэпрэсій у Беларусі», падрыхтаваны BELPOL, Прадстаўніцтвам Кабінета па сацыяльнай палітыцы і ініцыятывай «Volnyja» з выкарыстаннем матэрыялаў праваабарончых арганізацый «Dissidentby» і «Вясна». Як падкрэсліў Павел Латушка, у дакладзе Спецыяльнага дакладчыка ААН, адзначаецца, што «Беларусь працягвае сістэматычна і груба парушаць свае міжнародныя абавязацельствы ў галіне правоў чалавека, працягваючы палітычна матываваныя рэпрэсіі і цалкам падаўляючы свабоду выказвання меркаванняў, сходаў і асацыяцый». Павел Латушка звярнуўся з просьбай да кіраўніцтва Ведамства па справах іншаземцаў улічваць працяг рэпрэсій ў Беларусі пры разглядзе рашэнняў аб прадастаўленні міжнароднай абароны грамадзянам Беларусі. Таксама падчас сустрэчы былі перададзены матэрыялы па прадастаўленні міжнароднай абароны шэрагу былых артыстаў Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Янкі Купалы, якія сёння працуюць у трупе «Вольныя Купалаўцы», з просьбай аб прыняцці станоўчага рашэння па гэтых зваротах.

  • Павел Латушка прыняў удзел у святкаванні беларускага Купалля ў Белавежы

    У Белавежы прайшло святкаванне Купалля, якое сабрала тысячы беларусаў, што жывуць у Падляшскім ваяводстве. У мерапрыемстве прыняў удзел намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады Павел Латушка. Беларускае Купалле ў Белавежы праходзіць ужо 42 гады. Арганізатарам Беларускага Купалля з’яўляецца Беларускае грамадска-культурнае таварыства ў Польшчы. Традыцыі гэтага свята стагоддзямі захоўваюцца беларускай меншасцю, якая пражывае ў Польшчы. У апошнія гады да мерапрыемстваў, прысвечаных гэтаму найбольш вядомаму і традыцыйнаму святу беларусаў, далучаюцца і прадстаўнікі беларускай дыяспары. Фота: НАУ-медыя «Як міністр культуры, пасол і консул Беларусі ў Польшчы я аказваў пастаянную падтрымку беларускай меншасці ў Польшчы. Зараз, як беларускі палітык, лічу вельмі важным працягваць гэты падыход. Важна, каб беларуская меншасць і беларуская дыяспара ў Польшчы аб’ядноўваліся дзеля захавання нацыянальнай культуры, мовы і традыцый. Мы ўдзячныя Міністэрству ўнутраных спраў Польшчы, якое аказвае фінансавую падтрымку ў правядзенні гэтага мерапрыемства». На мерапрыемстве выступіла 30 беларускіх гуртoў з Беласточчыны, у тым ліку калектыў «Прымакі», у складзе якога спявае і дачка Паўла Латушкі — Яна Латушка. А завяршылася мерапрыемства абрадам пускання вянкоў на ваду. Фота: НАУ-медыя «Я дзякую беларускай меншасці ў Польшчы, якая захоўвае і культывуе народныя традыцыі, любоў да беларускай мовы, беларускай песні і беларускай культуры», — адзначыў Павел Латушка. Яна Латушка прыняла ўдзел у святкаванні беларускага Купалля ў Польшчы Фота: НАУ-медыя Дэлегатка Каардынацыйнай Рады ў складзе фракцыі «Латушка і Рух за Свабоду» Яна Латушка прыняла ўдзел у канцэрце, прысвечаным беларускаму народнаму святу Купалле, які прайшоў у Белавежы. Фота: НАУ-медыя Яна выступае ў складзе калектыву беларускай меншасці, якая пражывае ў Польшчы, — «Прымакі», які ўжо шмат гадоў захоўвае нашу песенную спадчыну. На свята сабраліся тысячы гасцей з усяго Падляшскага ваяводства. Фестываль ладзіцца пры фінансавай падтрымцы Міністэрства ўнутраных спраў Польшчы.

  • У Гайнаўскім ліцэі ўручылі прэмію лепшаму настаўніку беларускай мовы, заснаваную Паўлам Латушкам

    Крыніца: racyja.com Сёння падчас урачыстасці, прысвечанай заканчэнню 2025/2026 навучальнага года ў II Агульнаадукацыйным ліцэі з дадатковым вывучэннем беларускай мовы ў Гайнаўцы, была ўручана грашовая прэмія, заснаваная з уласных сродкаў намеснікам кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегатам Каардынацыйнай Рады Паўлам Латушкам, для лепшага настаўніка беларускай мовы, літаратуры і гісторыі II Агульнаадукацыйнага ліцэя з дадатковым вывучэннем беларускай мовы ў Гайнаўцы. Дадзеная прэмія была ўручана Яну Карчэўскаму — настаўніку беларускай мовы. Спадар Карчэўскі з’яўляецца арганізатарам Конкурсу беларускай гавэнды, ужо шмат гадоў з поспехам рыхтуе вучняў да Агульнапольскай алімпіяды беларускай мовы, а таксама выступае ініцыятарам і арганізатарам шматлікіх мерапрыемстваў і ўрачыстасцяў, накіраваных на падтрымку і развіццё мовы і культуры беларускай нацыянальнай меншасці, з’яўляецца метадыстам по выкладанні беларускай мовы пры Цэнтры адукацыі настаўнікаў у Беластоку. «Ваша адданасць справе, высокі прафесіяналізм і здольнасць заражаць вучняў любоўю да роднага слова выклікаюць шчырае захапленне. Нізкі вам паклон за вашу ахвярную працу і за тое, што вы выхоўваеце сапраўды годнае, свядомае і таленавітае пакаленне беларусаў», — адзначыў у прывітальным лісце Павел Латушка. Павел Латушка ў сваім лісце звярнуўся да вучняў і выпускнікоў гайнаўскага ліцэя: «Віншую ўсіх ліцэістаў з афіцыйным заканчэннем заняткаў, а выпускнікам жадаю поспехаў і паступлення ў найлепшыя вышэйшыя навучальныя ўстановы Польшчы ды іншых еўрапейскіх краін. Вы можаце шчыра ганарыцца тым, што навучаліся ў aдным з найлепшых ліцэяў Польшчы, і тым, што не адмовіліся ад сваіх каранёў, разумеючы важнасць захавання спадчыны продкаў для будучых пакаленняў». Павел Латушка пацвердзіў, што ўсталёўвае дадзеную грашовую прэмію на штогадовай аснове, каб і надалей падтрымліваць найлепшых настаўнікаў ліцэя. Павел Латушка адзначыў, што ўжо на працягу 30 гадоў на пасадах консула Беларусі ў Беластоку, пасла Беларусі ў Польшчы, міністра культуры, пастаяннага прадстаўніка Беларусі пры ЮНЕСКА, а сёння як беларускі палітык падтрымлівае і дапамагае ў дзейнасці II Агульнаадукацыйнага ліцэя з дадатковым вывучэннем беларускай мовы ў Гайнаўцы. Таксама па ініцыятыве Паўла Латушкі была заснавана грашовая ўзнагарода для пераможцаў Агульнапольскага фестывалю «Беларуская песня».

  • Павел Латушка правёў сустрэчу са спецдакладчыцай ПАРЕ па палітвязнях

    Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, чалец дэлегацыі КР у Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы Павел Латушка правёў сустрэчу са спецдакладчыцай па палітычных зняволеных ПАРЕ, дэпутаткай парламента Швецыі Азадэ Роджан. У ходзе сустрэчы бакі абмеркавалі будучы даклад ПАРЕ, у якім будзе адлюстравана сітуацыя з палітвязнямі ў Беларусі і прадстаўлены рэкамендацыі дзяржавам-членам Рады Еўропы. У сустрэчы таксама ўзялі удзел сакратар Камітэта па юрыдычных пытаннях і правах чалавека ПАРЕ Рафал Сокал і чаліня Каардынацыйнай Рады, сакратарка дэлегацыі КР у ПАРЕ Ксенія Луцкіна У ходзе сустрэчы была прадстаўлена інфармацыя спецдакладчыцы пра актуальную сітуацыю з палітычнымі зняволенымі, а таксама перададзена справаздача аб вызваленні палітвязняў і становішчы былых палітычных зняволеных у Беларусі. Асобна была прадстаўлена стратэгія дэмакратычных сіл па гэтым пытанні. Павел Латушка праінфармаваў пра беспрэцэдэнтны для Еўропы маштаб транснацыянальных рэпрэсій з боку рэжыму Лукашэнкі, якія адпавядаюць паняццю «злачынства супраць чалавечнасці». Таксама ў ходзе сустрэчы Павел Латушка адзначыў, што вельмі важна лабіяваць у краінах-членах Рады Еўропы паскарэнне атрымання дакументаў аб легалізацыі для дэпартаваных палітвязняў. Павел Латушка і Ксенія Луцкіна агучылі актуальныя праблемы, датычныя важнасці дапамогі вызваленым палітвязням: фінансавыя ўнёскі ў Міжнародны гуманітарны фонд, дапамога для LIBERECO і іншых праваабарончых арганізацый, ануляванне пашпартоў былых палітычных зняволеных, якія былі дэпартаваныя. У ходзе сустрэчы была закранута тэма «штучна створанага гуманітарнага крызісу» праз рэжым Лукашэнкі, які звязаны з масавымі дэпартацыямі былых палітзняволеных. Было таксама адзначана, што вызваленыя палітычныя зняволеныя, якія застаюцца ў Беларусі, выціскаюцца з краіны. Спецдакладчыца па палітычных зняволеных ПАРЕ Азадэ Роджан падчас сустрэчы выказала гатоўнасць спрыяць вырашэнню тых праблемных пытанняў, якія адзначаны падчас сутсрэчы. Таксама адзначыла, што падзяляе пазіцыю дэмакратычных сіл Беларусі і што не бачыць прычын гаварыць пра нармалізацыю сітуацыі з палітвязнямі, паколькі спіс пастаянна папаўняецца, а людзі, якія засталіся ўнутры краіны, падвяргаюцца ціску. Па выніках сустрэчы бакі дамовіліся аб працягу супрацоўніцтва, а перададзеныя падчас сустрэчы дакументы будуць улічаны ў справаздачы спецдакладчыцы ПАРЕ па палітычных зняволеных.

  • Змаганне рэжыму Лукашэнкі з беларускай культурай набыло беспрэцэдэнтныя маштабы

    Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. Тэзісы выступу намесніка кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, члена дэлегацыі Каардынацыйнай рады ў Парламенцкай асамблеі Савета Еўропы Паўла Латушкі па пытанні беларускай культуры на пасяджэнні Камітэта ПАСЕ па культуры, навуцы, адукацыі і СМІ На працягу дзесяцігоддзяў Лукашэнка змагаўся з беларускай культурай, але зараз гэта набыло беспрэцэдэнтныя маштабы. Культура сёння з’яўляецца адной з галоўных мішэняў палітычных рэпрэсій у Беларусі. Таксама яна з’яўляецца асноўнай арэнай гібрыднай вайны Расіі супраць Беларусі, мэтай якой з’яўляецца перафарматаванне беларускай ідэнтычнасці. Падобныя працэсы ідуць на акупаваных Расіяй тэрыторыях Украіны. Уся структура нелегітымнай улады ў Беларусі інфільтраваная агентамі ўплыву Масквы. Працэс запускаецца праз пракрамлёўскіх псеўдаактывістаў, якія пішуць даносы на любыя праявы нацыянальнай ідэнтычнасці. Сілавікі і прапагандысты выкарыстоўваюць гэта як нагоду для рэпрэсій, а курыруюць працэс расійскія ідэолагі пры фінансавай падтрымцы расійскіх фондаў і пад прамым наглядам пасольства Расіі ў Мінску. На фоне рэпрэсій супраць беларускай культуры расійскія артысты, расійскія мерапрыемствы і расійскія прафесіяналы запаўняюць культурную прастору ў Беларусі, якая «вызвалена» ад беларускіх спецыялістаў і ініцыятыў. Праца Крамля ў дачыненні да Беларусі накіравана на перафарматаванне нацыянальнай ідэнтычнасці, на тое, каб беларусы адчувалі сябе часткай рускай культуры. Гэта падрыхтоўка да магчымай анексіі Беларусі, каб беларускае грамадства ставілася да яе лаяльна. «Рэпрэсіі ў Беларусі выйшлі за рамкі пераследу палітычных актывістаў і цяпер уключаюць у сябе сістэматычную перабудову культурнай прасторы, сістэмы адукацыі, выкарыстання мовы і гістарычных наратываў. Беларуская культурная і нацыянальная ідэнтычнасць, а таксама моўная прыналежнасць усё часцей разглядаюцца як прыкметы палітычнай апазіцыі», — падкрэсліваецца ў апублікаваным у межах 62-й сесіі Савета ААН па правах чалавека дакладзе адмысловага дакладчыка ААН па пытанні аб становішчы ў галіне правоў чалавека ў Беларусі Нілса Муйжніекса. Нядаўнія масавыя вызваленні палітычных зняволеных адбываліся паралельна з мэтакіраванымі рэпрэсіямі супраць дзеячаў культуры: сілавыя структуры метадычна працуюць з асобамі, якія мелі кантакты з канкрэтнымі культурнымі арганізацыямі, што дзейнічаюць за мяжой, а таксама накіроўваюць свае намаганні на канкрэтныя сферы культуры. Паводле даных беларускага ПЭН-клуба: у цэлым, прынамсі 117 прадстаўнікоў культурнай сферы знаходзяцца ў турмах (у тым ліку Павел Белавус — заснавальнік Symbal.by і кампаніі "Godna", Алег Хаменка — музыкант, радыёвядучы, выкладчык, кампазітар, прадзюсар, лідар гурта "Палац"), установах адкрытага тыпу («хімія») або адбываюць тэрміны ў умовах «хатняй хіміі» па палітычных матывах. У турме Гродна 11 ліпеня 2023 года памёр палітзняволены мастак Алесь Пушкін. Алесь Пушкін. Фота: «Радыё Свабода Станам на 2026 год у Беларусі няма ніводнай моўнай школы, дзе замежнікі маглі б вывучаць беларускую мову. Праекты, якія папулярызуюць беларускую культуру і гісторыю, падвяргаюцца нападкам прапагандыстаў. Пад ціскам закрываюцца нават праўладныя, але беларускамоўныя ініцыятывы. Не спыняюцца арышты ўдзельнікаў культурных праектаў. У 2024–2025 гадах разгарнулася сістэмнае паляванне на рэдактараў і адміністратараў беларускамоўнай Вікіпедыі. У выніку рэпрэсій і крымінальных спраў колькасць новых артыкулаў на беларускай мове ў гэтай анлайн-энцыклапедыі ўпала да гістарычнага мінімуму. Рэжым Лукашэнкі з 2020 года ліквідаваў больш за 260 арганізацый, якія належаць да сферы культуры або маюць культурны складнік у сваёй дзейнасці. Паводле даных маніторынгу арганізацыі Беларускі ПЭН, вядомыя імёны як мінімум 428 дзеячаў і работнікаў культуры, звольненых па палітычных матывах пасля падзей 2020 года ў Беларусі. У Беларусі адмяняюцца тэатральныя пастаноўкі, беларускамоўныя тэатры русіфікуюцца. У кіраўніцтва беларускіх тэатраў замест звольненых спецыялістаў былі прызначаны мастацкія кіраўнікі з Расійскай Федэрацыі (больш за пяць выпадкаў). У нацыянальным, акадэмічным, вядучым драматычным тэатры краіны, дзе я працаваў генеральным дырэктарам, прызначаны расійскі рэжысёр і ў трупу набіраюцца расійскія акцёры. У адзіны да нядаўняга часу цалкам беларускамоўны тэатр у Беларусі. Рэпрэсіям, цэнзуры або кадравым чысткам падверглася абсалютная большасць вядучых дзяржаўных і ўсе незалежныя тэатры краіны. Толькі з Нацыянальнага акадэмічнага тэатра імя Янкі Купалы былі звольнены 58 чалавек (уключаючы 36 акцёраў — амаль уся трупа). Па даносах забараняюцца фестывалі і выставы. Манапалізацыя культурнай прасторы дзяржавай, у прыватнасці абавязковы дазвол на арганізацыю мерапрыемстваў, стварае ўмовы для карупцыі і цэнзуры. Амаль усе ўстановы культуры, створаныя беларусамі за мяжой, таксама прызнаны экстрэмісцкімі фарміраваннямі (напрыклад, Музей Вольнай Беларусі, «Вольныя купалаўцы», «Будзьма беларусамі», «ІншыЯ» і іншыя), што азначае: у выпадку, калі грамадзяне з Беларусі будуць глядзець іх праекты, матэрыялы ці наведваць іх за мяжой, гэта таксама пагражае палітычным пераследам. Крыніца: spring96.org/ru/news/119805 Цалкам ліквідаваны на тэрыторыі Беларусі вядучыя незалежныя беларускія выдавецтвы («Янушкевіч», «Кнігазбор»). У лютым 2026 года прайшла новая хваля вобшукаў і арыштаў выдаўцоў і дыстрыб’ютараў. Найбуйнейшыя выдавецтвы (Gutenberg Publisher, Логвінаў і інш.) абвешчаны экстрэмісцкімі. Экстрэмісцкім абвешчаны Еўрапейскі гуманітарны ўніверсітэт у Вільнюсе, ідзе хваля вобшукаў і арыштаў у яго цяперашніх і былых студэнтаў. У спісы «экстрэмісцкіх матэрыялаў» унесены працы беларускіх гісторыкаў (З. Шыбека, В. Ластоўскі) і мастацкія творы класікаў літаратуры (В. Дунін-Марцінкевіч, Л. Геніюш, Н. Арсеннева, У. Някляеў). З школьнай праграмы па патрабаванні прапагандыстаў выключаны раман Уладзіміра Караткевіча «Каласы пад сярпом тваім». Па палітычных прычынах міністэрства інфармацыі рэжыму прызнала забароненымі да распаўсюджвання 258 кніг (мастацкая, гістарычная, паліталагічная літаратура), а суды, МУС і КДБ унеслі ў спіс так званых «экстрэмісцкіх» матэрыялаў больш за 9 тысяч аб’ектаў (сайты, старонкі ў сацсетках, друкаваныя выданні). З 2019 па 2024 год колькасць назваў кніг на беларускай мове ў Беларусі скарацілася з 1271 да 893, а агульны тыраж упаў амаль на 700 000 экзэмпляраў. У 2022 годзе створаны Савет па гістарычнай палітыцы і прыняты рэпрэсіўны закон «Аб генацыдзе беларускага народа» для крымінальнага пераследу за нязгоду з дзяржаўнымі міфамі. Больш за 50 гісторыкаў звольнены або выгнаны з краіны. У 2024–2025 гадах Масква і Мінск узгаднілі ўкараненне адзіных падручнікаў па гісторыі «Саюзнай дзяржавы» на 2026–2027 гады, дзе перыяд Рэчы Паспалітай названы «цяжкім выпрабаваннем», а перыяд Расійскай імперыі — «эпохай міру і мадэрнізацыі». Беларуская Народная Рэспубліка – першая беларуская нацыянальная дэмакратычная дзяржава, якая ўзнікла ў 1918 годзе, выкідваецца з гістарычнага наратыву. У 2023–2025 гадах па ўсёй краіне дэмантаваны помнікі і знакі ў гонар нацыянальных герояў: Тадэвуша Касцюшкі, Кастуся Каліноўскага, Ларысы Геніюш. Замест беларускіх герояў у Мінску і іншых гарадах узводзяцца помнікі дзеячам расійскай гісторыі (напрыклад, 11-метровы манумент Аляксандру Неўскаму). З 2023 года ўведзена жорсткая палітычная сертыфікацыя гідаў. За выкарыстанне беларускай мовы і «няправільныя» гістарычныя ацэнкі гідаў арыштоўваюць проста падчас экскурсій. З інфраструктуры гарадоў цалкам прыбрана беларуская лацінка. На транспарце (напрыклад, у Гродне, Маладзечне) адмяняюцца аўдыяаб’явы на беларускай мове. На сённяшні дзень толькі 1,4% нарматыўных актаў у краіне публікуюцца на беларускай мове. У 1994 годзе 58% першакласнікаў Мінска вучыліся на беларускай мове; да 1999 года іх колькасць скарацілася да 5,3%. У 2023 году толькі 10% школьнікаў навучаліся на роднай мове, пераважна ў сельскіх школах, якія закрываюцца. Беларускамоўныя гімназіі ў рэгіёнах прымусова пераводзяцца на рускую мову. Беларуская мова разглядалася як мова апазіцыі. А цяпер гэта мова, якая ўспрымаецца Лукашэнкам як элемент супраціву супраць яго ўлады. Многія беларусы не выкарыстоўваюць публічна беларускую мову, бо баяцца рэпрэсій і пераследу. Нават у маю бытнасць міністрам культуры я быў адзіным членам урада, які публічна выкарыстоўваў беларускую мову ў грамадскай камунікацыі. Сам Лукашэнка казаў, што беларусы — гэта тыя ж рускія, толькі са знакам якасці, ён пастаянна ўжывае рускую мову і лічыць, што гэта наша родная мова. Лукашэнка мне калісьці сам-насам сказаў (хоць я ўспрымаю гэта як ілжывы тэзіс), што ён бы таксама загаварыў па-беларуску, але тады Пуцін будзе прадаваць яму нафту значна даражэй. То-бок ён гатовы прадаць беларускую культуру, беларускую мову, гісторыю за эканамічныя інтарэсы, за куплю нафты і газу. У гэтым сутнасць гэтага прасавецкага і прарасійскага палітыка. Захад доўгі час успрымаў сітуацыю ў Беларусі выключна як лакальны крызіс правоў чалавека. Гэта небяспечная памылка. Сёння культура і ідэнтычнасць — гэта лінія фронту. Без маштабнай, сістэмнай і рашучай падтрымкі беларускай культуры Еўрапейскі саюз у самым бліжэйшым будучыні атрымае непасрэдна каля сваіх граніц альбо афіцыйны новы рэгіён Расійскай Федэрацыі, альбо краіну з цалкам замененым расійскім менталітэтам — глыбока агрэсіўным, мілітарызаваным і варожым у адносінах да Еўропы. Знішчэнне беларускай культуры ператварае 9-мільённае еўрапейскае грамадства ў безаблічны мабілізацыйны і ідэалагічны рэсурс для ваенных авантур Крамля. Нацыя можа выжыць без дзяржаўных граніц, але не можа выжыць без моцнай нацыянальнай ідэнтычнасці. Калі мы будзем удзяляць культуры дастаткова ўвагі, гэта дапаможа нам не гаварыць пра новыя ваенныя базы ў будучыні. Сацыялагічныя даныя даследавання нацыянальнай ідэнтычнасці, праведзенага для Фонду Эберта, паказваюць, што менавіта нацыянальна арыентаваныя беларусы ў найбольшай ступені падтрымліваюць ідэю еўрапейскай інтэграцыі і еўрапейскага выбару Беларусі, у адрозненне ад прасавецкіх і русіфікаваных. Рэкамендацыі і план дзеянняў для дэмакратычнай Еўропы. Дадзеныя прапановы аб’ядноўваюць прапановы ад Прадстаўніцтва Аб’яднанага Пераходнага Кабінета па нацыянальным адраджэнні, Беларускай Рады культуры, Народнага антыкрызіснага ўпраўлення. Палітычнае прызнанне этнацыду і санкцыі: Прыняць рэзалюцыі на ўзроўні ПАРЕ і Еўрапарламента, якія афіцыйна кваліфікуюць дзеянні Расіі і рэжыму Лукашэнкі як гібрыдную акупацыю і паўзучы этнацыд беларускага народа. Увесці санкцыі супраць чыноўнікаў, сілавікоў і прапагандыстаў, адказных за пераслед мовы і культуры, а таксама расійскіх фондаў, якія іх фінансуюць. Русіфікацыя выкарыстоўваецца як інструмент кантролю, а знішчэнне нацыянальнай культуры — як спосаб аслаблення грамадства. Менавіта таму падтрымка беларускай культуры — гэта пытанне свабоды, суверэнітэту і еўрапейскай бяспекі. Стварэнне Еўрапейскага фонду беларускай культуры: Разгарнуць маштабныя праграмы інстытуцыйнай і фінансавай падтрымкі незалежных беларускіх культурных устаноў і ініцыятыў, адукацыйных праектаў як унутры краіны, так і ў эміграцыі. Стварыць 2-3-гадовую падпраграму для беларусаў у межах праграмы «Крэатыўная Еўропа». Падтрымаць ініцыятывы па інтэграцыі незалежнай беларускай культуры ў еўрапейскі кантэкст, а таксама пашырыць яе прадстаўніцтва на еўрапейскіх платформах. Інвестыцыі ў культуру сёння — гэта інвестыцыі ў дэмакратыю, стабільнасць і бяспеку Еўропы заўтра. Абарона лічбавай і гістарычнай спадчыны: Выдзеліць мэтавыя гранты на алічбоўку беларускіх архіваў, кніг, развіццё беларускамоўнага IT-сектара і падтрымку праектаў, якія вяшчаюць унутр краіны для дэканструкцыі наратываў «Рускага свету». Размежаваць падтрымку беларусаў і апазіцыйных расіян («добрых рускіх»). Падтрымаць ініцыятывы, накіраваныя на аб’яднанне дзеячаў з краін, якія адчуваюць спробы расійскага ўплыву (Беларусь, Украіна, Малдова, Грузія, Арменія, Казахстан). Не дапусціць новай «жалезнай заслоны» паміж Беларуссю і Еўропай. Сёння беларускія мастакі, музыканты, пісьменнікі і даследчыкі працягваюць будаваць масты паміж Беларуссю і Еўропай. Але гэтыя масты становяцца ўсё больш крохкімі. Абмежаванні на перамяшчэнне, цяжкасці з візамі, праблемы з адкрыццём банкаўскіх рахункаў і доступам да прафесійных магчымасцей рызыкуюць стварыць новую «жалезную заслону» — не паміж рэжымамі — дэмакартычнымі і аўтарытарнымі, а паміж людзьмі. Трэба захаваць і пашырыць магчымасці для мабільнасці беларусаў. Еўропа павінна заставацца адкрытай для беларускага грамадства, нават калі Беларусь пакуль застаецца закрытай для Еўропы.

  • Механізмы міжнароднага крымінальнага правасуддзя павінны працаваць на прыцягненне да адказнасці вінаватых за транснацыянальныя рэпрэсіі ў Беларусі

    Статуя «Правы чалавека» перад будынкам Рады Еўропы. Pierre-Olivier / Shutterstock Сёння на паседжанні прававога камітэта ПАРЕ намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, чалец беларускай дэлегацыі ў Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы Павел Латушка ініцыяваў ўнясенне папраўкі ў рэзалюцыю ПАРЕ «Барацьба з транснацыянальнымі рэпрэсіямі». Рэзалюцыя ПАРЕ утрымлівае запіс аб тым, што «Асамблея заклікае ўсе дзяржавы-члены і дзяржавы-назіральніцы, а таксама дзяржавы, чые парламенты маюць статус назіральніка або партнёра па дэмакратыі пры Асамблеі, прыцягваць да адказнасці вінаватых у транснацыянальных рэпрэсіях па ўсёй строгасці закона. Да гэтага запісу была дададзеная папраўка, што пераслед павінен ажыццяўляцца і праз адпаведныя міжнародныя механізмы крымінальнага правасуддзя. Каментуючы прыняцце гэтай папраўкі, Павел Латушка адзначыў: «Транснацыянальныя рэпрэсіі рэжыму Лукашэнкі ажыццяўляюцца ў маштабе і з ужываннем такіх практык, якія адпавядаюць паняццю „злачынства супраць чалавечнасці“ і маюць беспрэцэдэнтны для Еўропы характар. Пацвярджэннем гэтаму з’яўляецца тое, што 12 сакавіка Офіс пракурора Міжнароднага крымінальнага суда абвясціў пра пачатак расследавання „беларускай сітуацыі“, якая тычыцца дэпартацыі і пераследу шляхам дэпартацыі, асобныя акты якіх з’яўляюцца транснацыянальнымі рэпрэсіямі. Гэтыя дзеянні заключаюцца ў спыненні выдачы пашпартоў за мяжой, непасрэдных пагрозах жыццю і здароўю пераследаваных, пагрозах у адрас іх блізкіх сваякоў, арышце і канфіскацыі маёмасці. Прымяненне „судовага харасменту“ [judicial harassment] шляхам масавых палітычна матываваных крымінальных спраў за праяву палітычнай волі па-за межамі Беларусі, завочных судоў, пазбаўлення права на эфектыўную абарону падчас такіх працэсаў — гэта таксама элемент транснацыянальных рэпрэсій», — падкрэсліў Павел Латушка. Усё гэта — акты злачынства супраць чалавечнасці як злачынства пераследу праз дэпартацыю, якія робяць немагчымым вяртанне ў Беларусь дзясяткам тысяч беларусаў. Як адзначыў прадстаўнік Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады, уяўляецца мэтазгодным падкрэсліць патэнцыял міжнародных механізмаў крымінальнага правасуддзя ў супрацьдзеянні транснацыянальным рэпрэсіям. Раней падчас зімовай сесіі ПАРЕ Павел Латушка выступаў на спецыяльным мерапрыемстве ў ПАРЕ з інфармацыяй пра маштаб транснацыянальных злачынстваў, якія ажыццяўляюцца рэжымам Лукашэнкі супраць беларусаў. Перададзеныя дакладчыку матэрыялы былі ўлічаны падчас падрыхтоўкі рэзалюцыі.

  • Унутраны тэрор — гэта зачыстка тылу для забеспячэння знешняй агрэсіі супраць Украіны

    Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. «З маштабнай мілітарызацыі Беларусі вынікае геапалітычная аксіёма: без свабоднай і незалежнай Беларусі не можа быць бяспечнай Еўропы», — намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета, чалец беларускай дэлегацыі ў Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы Павел Латушка падчас брыфінгу для сябраў групы «Альянс лібералаў і дэмакратаў за Еўропу» (ALDE) у межах летняй сесіі ПАРЕ. Падчас выступу Павел Латушка асабліва звярнуў увагу на тое, што з пачатку 2026 года фіксуецца бесперапынная ваенная актыўнасць па трох ключавых кірунках: армія, унутраныя войскі і тэрытарыяльная абарона. Па лініі Узброеных Сіл: у студзені асабіста па даручэнні Лукашэнкі была запушчана маштабная раптоўная праверка баявой гатоўнасці, якая праходзіла таемна. У сакавіку прайшлі комплексныя тактычныя вучэнні войскаў Заходняга аператыўнага камандавання каля межаў ЕС. У траўні на тэрыторыі краіны прайшлі сумесныя вучэнні з Расіяй па прымяненні тактычнай ядзернай зброі. Павел Латушка адзначыў, што быў вылучаны шэраг ключавых прыкмет таго, што рэжым Лукашэнкі вядзе актыўную падрыхтоўку да прамога ўступлення ў ваенны канфлікт. Паралельна па лініі МУС і Унутраных войскаў вядзецца жорсткая падрыхтоўка да падаўлення любога супраціву ва ўмовах вядзення вайны. Па лініі Тэрытарыяльнай абароны з 12 траўня разгорнуты мабілізацыйныя зборы з фарміраваннем мясцовых частак з рэзервістаў. «Акрамя таго, важна адзначыць, што з сакавіка 2025 года не было прынята ніводнага пакета санкцый у дачыненні да рэжыму Лукашэнкі ў сувязі з парушэннямі правоў чалавека ў Беларусі. Пры гэтым маштаб рэпрэсій у Беларусі беспрэцэдэнтны. Праз затрыманні прайшлі больш за 60 тысяч чалавек. З палітычна матываваным крымінальным пераследам сутыкнуліся каля 10 тысяч чалавек, амаль 8,5 тысяч былі асуджаныя. Нядаўняе прызнанне Еўрапейскага гуманітарнага ўніверсітэта ў Літве "экстрэмісцкай арганізацыяй" выклікала хвалю пераследу студэнтаў і іх сваякоў. На дадзены момант паведамляецца як мінімум пра 60 ператрусаў па ўсёй Беларусі. Гэты жорсткі ўнутраны тэрор наўпрост забяспечвае знешнюю агрэсію. Татальнае падаўленне грамадства, ліквідацыя незалежных медыя і знішчэнне сектара НКА дазволілі Лукашэнку ізаляваць унутраны супраціў і прадаставіць беларускую тэрыторыю, інфраструктуру і паветраную прастору расійскай арміі. Унутраны тэрор — гэта зачыстка тылу для забеспячэння знешняй агрэсіі супраць Украіны», — адзначыў Павел Латушка. Падчас брыфінгу Павел Латушка заклікаў сябраў групы ALDE лабіраваць ва Урадах сваіх краін, каб яны падтрымалі расследаванне Міжнароднага крымінальнага суда «беларускай сітуацыі». А таксама падтрымліваць інстытуты дэмакратычных сіл, незалежныя медыя і блогераў, арганізацыі грамадзянскай супольнасці.

  • Лукашэнка апынуўся пад велізарным ціскам Пуціна, бо сам паставіў Беларусь у татальную залежнасць ад Расіі

    Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. «Патрэбны нацыянальны дыялог з выкарыстаннем інструмента круглага стала для выхаду з глыбокага ўнутрыпалітычнага крызісу ў Беларусі», — адзначыў дэлегат Каардынацыйнай Рады, чалец беларускай дэлегацыі ў Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы Павел Латушка падчас пасяджэння Камітэта па палітычных пытаннях і дэмакратыі ПАРЕ. Падчас выступу Павел Латушка адзначыў, што для дасягнення сапраўдных, а не касметычных палітычных зменаў у нашай краіне, мы прапануем стратэгію, якая складаецца з двух кірункаў: Злучаныя Штаты, задзейнічаючы свае інструменты санкцыйнага ціску на рэжым, а таксама нестандартныя метады дыпламатыі, маюць дастаткова сіл і рэсурсаў, каб дабіцца вызвалення ўсіх палітычных зняволеных і спыніць рэпрэсіі. Еўрапейскі саюз і іншыя дэмакратычныя краіны мы просім паслядоўна выкарыстоўваць санкцыйныя механізмы як рычаг для дасягнення рэальных сістэмных зменаў у Беларусі. «Лукашэнка знаходзіцца пад велізарным ціскам Пуціна. Гэта яго віна і адказнасць, бо менавіта ён паставіў Беларусь у такую залежнасць ад Расіі. З іншага боку, Украіна вельмі выразна акрэсліла яму: калі ён уцягне Беларусь у вайну, гэта прывядзе да сур’ёзных наступстваў. Менавіта круглы стол можа стаць рэальным выхадам, што дазволіць гарантаваць бяспеку Украіны, вярнуць беларускаму народу права самастойна вызначаць сваю будучыню і стварыць перадумовы для больш шырокага мірнага працэсу ў рэгіёне Мы бачым еўрапейскіх партнёраў як адзін з трох бакоў гэтага Круглага стала — разам з дэмакратычнымі сіламі і прадстаўнікамі рэжыму — і як сілу, здольную заахвоціць Мінск сесці за стол перамоў праз механізмы санкцый і скаардынаванага ціску. Пры гэтым важна падкрэсліць: любыя пагадненні з рэжымам праз галаву беларускага грамадства з'яўляюцца нежыццяздольнымі, і гісторыя гэта ўжо не раз даказвала. Наш галоўны прынцып нязменны: "Нічога пра беларусаў без беларусаў"». Таксама падчас выступу Павел Латушка адзначыў, што канвеер рэпрэсій у Беларусі не спыняецца ні на адзін дзень. У якасці прыкладу прывёў маштабныя вобшукі па ўсёй краіне ў сувязі з прызнаннем па палітычных матывах Еўрапейскага гуманітарнага ўніверсітэта «экстрэмісцкай арганізацыяй». Асобна Павел Латушка падкрэсліў жахлівы маштаб транснацыянальных рэпрэсій з боку рэжыму Лукашэнкі, які з’яўляецца беспрэцэдэнтным для Еўропы. У сувязі з гэтым дэлегат Каардынацыйнай Рады звярнуўся з просьбай да дэпутатаў краін Рады Еўропы пралабіраваць у сваіх урадах пытанне падтрымкі расследавання «беларускай сітуацыі» ў Міжнародным крымінальным судзе, каб забяспечыць усебаковае правасуддзе і не дапусціць яго фрагментацыі.

  • Заява Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі ў сувязі з пагрозай ваеннай эскалацыі

    Аб’яднаны Пераходны Кабінет Беларусі адзначае істотны рост пагроз бяспецы і незалежнасці Беларусі ў сувязі з працягам уцягвання рэжыму Лукашэнкі ў вайну супраць Украіны. Сёння беларусам жыццёва важна знайсці шляхі да дасягнення грамадзянскай згоды і эфектыўнай абароны нацыянальных інтарэсаў. Ад гэтага будуць залежаць як захаванне беларускай дзяржавы, так і яе ўстойлівае развіццё. Аб’яднаны Пераходны Кабінет Беларусі заклікае функцыянальныя ўлады краіны спыніць падтрымку расійскай агрэсіі, пачаць перамовы ў фармаце Круглага стала з прадстаўнікамі аб’яднаных дэмакратычных сіл і грамадзянскай супольнасці з мэтай недапушчэння ўцягвання Беларусі ва ўзброенае супрацьстаянне, спынення ўнутранага палітычнага крызісу і крызісу бяспекі. Незалежнасць Беларусі і няўдзел у вайне — гэта ключавыя элементы дасягнення нацыянальнага кансэнсусу і аснова для аднаўлення грамадзянскай згоды. Жыве Беларусь! Варшава, 21 чэрвеня 2026 года

  • Беларусы, якія знаходзяцца ў Польшчы на гуманітарных падставах, могуць запрашаць сваякоў праз консула на падставе натарыяльнага запрашэння

    «Калі казаць пра сітуацыю грамадзян Беларусі, якія знаходзяцца на тэрыторыі Рэспублікі Польшча на падставе гуманітарных віз, дазволаў на часовы побыт, атрыманых па гуманітарных прычынах, або дадатковай абароны, варта выразна падкрэсліць, што бліжэйшыя члены сем’яў гэтых асоб (бацькі, дзеці, дзядулі, бабулі, унукі) маюць магчымасць звяртацца па візы на падставе натарыяльна завераных запрашэнняў», — заяўляецца ў адказе Міністэрства замежных спраў Польшчы на адпаведны зварот намесніка кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегата Каардынацыйнай Рады Беларусі Паўла Латушкі. Грамадзяне Беларусі, якія знаходзяцца на тэрыторыі Польшчы на падставе дазволу на побыт па гуманітарных прычынах, звярнуліся да Паўла Латушкі з просьбай дапамагчы вырашыць праблему з запрашэннем сваякоў у Польшчу. Праблема была ў тым, што пасля звароту ў консульства Польшчы ў Мінску з просьбай разгледзець магчымасць выдачы віз для бацькоў, быў атрыманы адказ, што асобы, якія маюць часовы від на жыхарства, могуць запрасіць сваіх бацькоў у Польшчу пры ўмове афармлення для іх запрашэння, зробленага ў Ваяводскім упраўленні. У сваю чаргу ў Ваяводскім упраўленні адказалі, што запрашэнне можа аформіць замежнік, які непасрэдна перад выдачай запрашэння легальна і бесперапынна пражываў не менш за 5 гадоў на тэрыторыі Рэспублікі Польшча, альбо мае дазвол на пастаянны побыт, альбо дазвол на побыт доўгатэрміновага рэзідэнта ЕС. Адказваючы на зварот Паўла Латушкі з гэтай нагоды, МЗС Польшчы таксама адзначыў, што «ў перапісцы з консулам з мэтай прызначэння даты падачы візавай заявы гэтыя асобы павінны падаць поўную інфармацыю пра падставу атрымання права на жыхарства ў Польшчы. Консул, атрымаўшы толькі скан карты побыту з адзнакай "доступ да рынку працы", не можа вызначыць, ці была карта атрымана на падставе дазволу на часовы побыт і працу, ці па гуманітарных прычынах, якія таксама даюць права на працаўладкаванне, хоць сама падстава для падачы заявы на права на жыхарства зусім іншая. Каб консул мог прыняць правільнае рашэнне наконт прымянення прэферэнцыйнага шляху да канкрэтнай асобы, ён павінен валодаць поўнай інфармацыяй пра таго, хто запрашае. Магчымыя непаразуменні могуць быць вынікам адсутнасці поўнага бачання справы». «Аб’яднаны Пераходны Кабінет выказвае ўдзячнасць МЗС Польшчы за спрыянне ў атрыманні візаў для сваякоў грамадзян Беларусі, у тым ліку тых, хто знаходзіцца ў Польшчы на падставе міжнароднай абароны, гуманітарных віз, дазволаў на часовы побыт, атрыманых па гуманітарных прычынах. Мы высока цэнім супрацоўніцтва з консульскім дэпартаментам МЗС Польшчы і консульскімі ўстановамі Польшчы за мяжой», — адзначыў Павел Латушка.

bottom of page