Павел Латушка. Варшава, 2026 «Трэба быць беларусам і беларускай. Будзьце беларусамі — вось што было б патрэбна», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады Павел Латушка адказваючы на пытанне мадэратара пра тое, што беларусы могуць зрабіць у падтрымку дэмакратычных сілаў падчас дыскусійнай панелі «Палітычная адвакацыя: выклікі і магчымасці» на V Канферэнцыі беларусаў і беларусак свету. «Калі я беларускі палітык, мне дзіўна казаць, чым беларусы могуць нам дапамагчы. Будучы яшчэ міністрам культуры, ініцыяваў прыняцце закона «Аб беларусах замежжа». І ганаруся гэтым. Быў першым старшынёй Кансультатыўнай рады беларусаў замежжа як міністр культуры і распрацоўваў праграму падтрымкі беларусаў замежжа. Памятаю, што тады мы ў 10 разоў змаглі павялічыць фінансаванне для беларусаў, якія пражываюць за мяжой. І сёння я ўжо не член Урада ў Беларусі, але прадстаўнік выканаўчага органа — Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, хутчэй павінен клапаціцца пра тое, што я магу зрабіць для беларусаў. Мы маем унікальную інфраструктуру, ніколі дэмакратычны рух Беларусі не меў таго, што мы маем на сённяшні дзень. У нас ёсць Офіс прэзідэнткі-элект, выканаўчы орган — Аб’яднаны Пераходны Кабінет, Каардынацыйная Рада, абіраемая беларусамі. І гэтая Каардынацыйная Рада прызнана міжнароднымі партнёрамі — Парламенцкай асамблеяй Савета Еўропы, Кангрэсам мясцовых і рэгіянальных уладаў Савета Еўропы, Еўрапейскім парламентам, Еўранэстам, Парламенцкай асамблеяй АБСЕ, Сенатам Польшчы — і вось гэту ўнікальнасць мы можам падтрымаць выключна праз выбары, праз галасы беларусаў і беларусак». Таксама падчас дыскусіі Павел Латушка заклікаў умацоўваць інстытуты: «Уявім сабе такую сітуацыю ідэалістычную: праходзяць выбары 11–17 мая. Адразу скажу, што гэта мара, але калі б за раду прагаласавала мільён чалавек. Вы ўяўляеце, які яна будзе мець мандат, камунікуючы з нашымі партнёрамі?» Павел Латушка падкрэсліў, што ў такім выпадку цяжка ўявіць, што нашы партнёры пачнуць размаўляць з рэжымам без уліку голасу беларусаў. Падчас дыскусіі Павел Латушка адзначыў запатрабаванасць экспертызы беларускіх дэмакратычных сіл па сітуацыі ў Беларусі для міжнарожных партнёраў. У якасці прыкладу адзначыў, што праводзяцца рэгулярныя сустрэчы з еўрапейскімі аналітычнымі цэнтрамі. НАУ падрыхтавала даклады, такія як «Сістэмная падрыхтоўка рэжыму Лукашэнкі да магчымага ўступлення ў вайну на баку Расіі і рэкамендацыі па прадухіленні гэтага сцэнарыя», «Саюзная дзяржава як інструмент прыкрыцця імперскай палітыкі Расіі», «Бітва за Беларусь: сістэмная палітыка рэжыму Лукашэнкі па знішчэнні беларускай ідэнтычнасці і прасоўванні «рускага свету», якія былі запатрабаваныя ў экспертным асяроддзі. Павел Латушка падзяліўся важнымі дасягненнямі дэлегацыі КР у ПАРЕ, падкрэсліўшы, што ПАРЕ не прызнала прэзідэнцкія выбары ў 2025 годзе, але былі прызнаныя Святлана Ціханоўская, Аб’яднаны Пераходны Кабінет і Каардынацыйная Рада — гэта ўтрымліваецца ў базавых палітычных рэзалюцыях. «Дэлегацыяй КР у ПАРЕ былі ўнесены папраўкі ў рэзалюцыі, звязаныя з тым, што Лукашэнка адказвае за здзяйсненне акта агрэсіі супраць Украіны, папраўкі, звязаныя з незаконным перамяшчэннем украінскіх дзяцей. І нашыя экспертныя справаздачы НАУ і іх прававое абгрунтаванне дапамагло ў прыняцці шэрагу рэзалюцый ПАРЕ. Зараз рыхтуецца справаздача па транснацыянальных злачынствах і, на жаль, беларускае грамадства за мяжой у “лідарах” па пераследу. Дакладчык, напэўна, уключыць гэта ў даклад: якія масавыя злачынствы здзяйсняюцца супраць беларусаў, а пазней з’явіцца адпаведная рэзалюцыя. А гэта нам дапамагае ў крымінальным судзе, каб прыцягнуць Лукашэнку да адказнасці».

Пасл Ірландыі ў Польшчы Патрык Джэрад, намеснік кіраўніцы АПК, дэлегат Каардынацыйнай Рады, Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення Павел Латушка Сітуацыя з вызваленнем палітычных зняволеных у Беларусі, а таксама працяг рэпрэсій з боку рэжыму былі абмеркаваны падчас сустрэчы намесніка кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегата Каардынацыйнай Рады Паўла Латушкі з паслом Ірландыі ў Польшчы Патрыкам Джэрадам Падчас сустрэчы Павел Латушка асобна падкрэсліў важнасць вызвалення лідара польскай меншасці ў Беларусі Анджэя Пачобута. Пры гэтым адзначыў, што рэжым па-ранейшаму не спыняе рэпрэсіі ў Беларусі. У якасці прыкладаў ён прывёў затрыманні і арышты беларускіх жанчын у Наваполацку, Слоніме, Брэсце і іншых гарадах краіны. Намеснік кіраўніцы Кабінета выказаў падтрымку намаганням Злучаных Штатаў Амерыкі па вызваленні палітычных зняволеных, адначасова падкрэсліўшы неабходнасць спынення рэпрэсій у Беларусі і практыкі «канвеера» затрыманняў у абмен на вызваленне груп палітычных зняволеных. Таксама Павел Латушка звярнуўся з просьбай да пасла Ірландыі, якая з 1 ліпеня гэтага года прымае на сябе старшынства ў Еўрапейскім саюзе, працягнуць ціск на рэжым Лукашэнкі з мэтай дасягнення не касметычных, а рэальных змен у Беларусі. Таксама была падкрэслена неабходнасць прымусу рэжыму да нацыянальнага дыялогу, што адпавядае высновам Еўрапейскага саюза ад 19 лютага 2024 года, у якіх змяшчаецца заклік да функцыянальных уладаў Беларусі распачаць сапраўдны і інклюзіўны дыялог з усімі часткамі беларускага грамадства. Акрамя таго, Павел Латушка праінфармаваў пасла Ірландыі пра ход падрыхтоўкі да выбараў у Каардынацыйную Раду Беларусі, якія пройдуць з 11 па 17 траўня, а таксама пра працу дэлегацыі Каардынацыйнай Рады ў міжнародных парламенцкіх арганізацыях. Пасол Ірландыі выказаў падтрымку і падкрэсліў важнасць функцыянавання Каардынацыйнай Рады як прадстаўнічага выбарнага органа беларусаў. Падчас сустрэчы Патрыку Джэраду былі перададзены просьбы правесці кансультацыі адносна магчымага далучэння Ірландыі да расследавання «беларускай сітуацыі», распачатага 12 сакавіка пракурорам Міжнароднага крымінальнага суда, а таксама выкарыстання іншых міжнародных інструментаў правасуддзя, над якімі цяпер працуе каманда Народнага антыкрызіснага ўпраўлення. Пасол Ірландыі у ходзе размовы падкрэсліў, што Ірландыя, як дзейны член СПЧ ААН, займае праактыўную пазіцыю ў Савеце па правах чалавека, надаючы асаблівую ўвагу беспрэцэдэнтным парушэнням правоў чалавека ў Беларусі. Патрык Джэрад адзначыў, што для Ірландыі падчас старшынства ў Еўрапейскім саюзе ключавымі прыярытэтамі стануць абарона правоў чалавека і забеспячэнне адказнасці за здзейсненыя злачынствы. У завяршэнне сустрэчы прадстаўніку Ірландыі быў перададзены сумесны даклад НАУ і BELPOL пра мілітарызацыю беларускіх дзяцей у Беларусі.

Ілюстрацыйнае фота Чаму гэта важна і як ваш голас на выбарах Каардынацыйнай Рады дапамагае набліжаць справядлівасць для Беларусі? Шмат хто ведае пра Міжнародны крымінальны суд (МКС) у Гаазе праз прызму сусветных падзеяў. Але мала хто думаў, што ў фокусе ўвагі МКС калі-небудзь апынецца і наша краіна, а злачынствы рэжыму Лукашэнкі, якія доўгі час заставаліся бескаранымі, стануць прадметам разгляду міжнародных пракурораў. Дзякуючы сістэмнай працы нашай каманды і нашых юрыстаў, сітуацыя ў Беларусі ўпершыню афіцыйна трапіла на разгляд у Офіс Пракурора ў Гаазе. Гэта не проста «скарга», а пачатак сур’ёзнага юрыдычнага працэсу па злачынствах супраць чалавечнасці, які вядзе да выдачы ордэраў на арышт злачынцаў. Чаму гэта важна? Міжнародны крымінальны суд — гэта інстанцыя, якая валодае юрысдыкцыяй над асобамі, адказнымі за самыя цяжкія злачынствы, незалежна ад іх пасад. Калі механізм запушчаны, ён вядзе да прызнання злачынстваў на сусветным узроўні. Рашэнні МКС — вышэй за мясцовыя законы. Ніякія ўнутраныя ўказы ці «імунітэты» не могуць спыніць міжнароднае расследаванне. Статус прэзідэнта ці міністра не з’яўляецца абаронай у Гаазе. Непазбежнасць адказнасці. Гэта сігнал усім выканаўцам злачынстваў: міжнароднае правасуддзе можа быць марудным, але яно не спыняецца. Рана ці позна адказваць давядзецца кожнаму. Юрыдычны капкан для злачынцаў. Прызнанне злачынстваў робіць верхавіну рэжыму неўязной у 125 краін свету, якія ратыфікавалі Рымскі статут. Гэта не толькі Еўропа, але і большая частка Лацінскай Амерыкі, Афрыкі і Азіі. Пры чым тут выбары ў Каардынацыйную Раду? Выбары надаюць нашым патрабаванням іншую вагу. Калі за прававой працай стаіць орган з народным мандатам, гэта дазваляе нам прасоўваць пытанне Беларусі і лабіяваць адказнасць за злачынствы супраць беларусаў на самым высокім палітычным узроўні, забяспечваючы палітычную падтрымку нашых юрыдычных крокаў з боку еўрапейскіх лідараў. Нашая каманда з’яўляецца ключавым рухавікам гэтага працэсу. Мы не проста чакаем справядлівасці — мы ствараем умовы, каб яна стала непазбежнай. Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. Больш пра нашыя вынікі па напрамку міжнароднай крымінальнай адказнасці рэжыму Лукашэнкі, а таксама па іншых напрамках працы — глядзіце ў запісе нашай прэс-канферэнцыі.

Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. Намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Павел Латушка павіншаваў Праваабарончы цэнтр «Вясна» з 30-годдзем: «Трыццаць гадоў вашай працы — гэта шлях паслядоўнай і самаахвярнай абароны правоў і годнасці чалавека ў Беларусі. Усе гэтыя гады "Вясна" застаецца прыкладам прынцыповасці, прафесіяналізму і вернасці сваім каштоўнасцям, нягледзячы на складаныя абставіны, у якіх вам даводзіцца працаваць. Ілюстрацыйнае фота. Крыніца: pring96.org Цягам апошніх гадоў Беларусь жыве ў рэчаіснасці сістэмнага ціску на грамадзянскую супольнасць: масавыя затрыманні, палітычна матываваны пераслед, абмежаванні свабоды слова і асацыяцый, ціск на праваабаронцаў, журналістаў і адвакатаў. У гэтых умовах сама праваабарончая дзейнасць патрабуе не толькі прафесіяналізму, але і вялікай асабістай мужнасці. Менавіта таму значэнне вашай працы цяжка пераацаніць. “Вясна” застаецца крыніцай падтрымкі для людзей, якія апынуліся пад ціскам, важным голасам праўды і сведчаннем таго, што прынцыпы правоў чалавека працягваюць жыць нават у самых складаных абставінах».

Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. «Хлусня вядзе да злачынстваў, а злачынствы, якія прыкрываюць хлуснёй псеўдакіраўнікі, прыводзяць да катастрофаў. Менавіта так адбылося ў часы Савецкага Саюза, калі нам хлусіла кіраўніцтва БССР і СССР аб тым, што адбылося на Чарнобыльскай АЭС. І гэта прывяло да шматлікіх ахвяраў», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, дэлегат Каардынацыйнай Рады Павел Латушка падчас выступу на Чарнобыльскім Шляху «За незалежную без’ядзерную Беларусь», які прайшоў 26 красавіка ў Варшаве ў 40-ю гадавіну Чарнобыльскай катастрофы. «Сёння арганізаваная злачынная групоўка на чале з Лукашэнкам здзяйсняе самае вялікае злачынства ў гісторыі Еўропы ў ХХІ стагоддзі ў адносінах да еўрапейскага беларускага народа. Яны хлусяць аб сваіх злачынствах і пашыраюць іх маштаб. І ў гэты час мы не маем права даць перамагчы хлусні. Мы павінны казаць праўду пра тое, што адбываецца ў нашай Беларусі», — падкрэсліў намеснік кіраўніцы Кабінета. Павел Латушка на акцыі «Чарнобыльскі шлях» у Варшаве 26 красавіка, у 38-ю гадавіну аварыі на Чарнобыльскай АЭС. Крыніца: pring96.org Падчас свайго выступу Павел Латушка згадаў, як падчас працы амбасадарам у Францыі прапанаваў ураду Лукашэнкі, каб над будовай Астравецкай атамнай электрастанцыі ажыццяўляла нагляд французская кампанія. Гэта прапаноўвалася дзеля таго, каб падчас будовы былі выкананы ўсе міжнародныя стандарты бяспекі, але Лукашэнка адмовіўся, узяўшы паслугі ад Расіі. Вынікам таго рашэння стала тое, што мы да гэтага часу не ведаем, наколькі Астравецкая АЭС бяспечная. «Лукашэнка на гэтым не спыніўся. У 2022 годзе ён ініцыяваў, канешне, сфальсіфікаваўшы папраўку ў Канстытуцыю, пазбавіўшы нашу краіну без’ядзернага і нейтральнага статусу». Павел Латушка адзначыў, што менавіта Лукашэнка, рэалізуючы сваю антыбеларускую палітыку, намаляваў мішэнь з ядзерным элементам на галавах беларусаў і беларусак. Ён прадаў знешнюю і вайсковую палітыку Беларусі Крамлю. Сваімі агрэсіўнымі дзеяннямі і рыторыкай зрабіў Беларусь пагрозай для еўрапейскіх краін. «Пакуль панаваць будзе гэты рэжым і рэалізоўваць здрадніцкую палітыку, мы будзем знаходзіцца пад пагрозай знішчэння. Мы выступаем за тое, каб вярнуць у Канстытуцыю Беларусі без’ядзерны статус нашай краіны. Каб спыніць падтрымку агрэсіі супраць Украіны і спыніць вайну супраць Еўропы — і за гэта мы будзем змагацца: і Аб’яднаны Пераходны Кабінет, і, спадзяюся, пераабраная Каардынацыйная Рада», — адзначыў Павел Латушка.

Катастрофа на Чарнобыльскай атамнай электрастанцыі 40 гадоў таму паказала, чым з'яўляецца атам у руках аўтарытарнага рэжыму. Чарнобыль стаў сімвалам безадказнасці і здрады, сімвалам пагрозы і небяспекі некантраляванага выкарыстання атама для людзей. Сёння рэжым Лукашэнкі працягвае тую самую безадказную палітыку. Цягам 32 гадоў яго кіравання былі скасаваныя льготы, спыненыя праграмы дапамогі для пацярпелых, на забруджаных землях зноў вырошчваюць прадукты харчавання. Рэжым ставіць пад пагрозу жыцці мільёнаў беларусаў, размяшчаючы расійскую ядзерную зброю на нашай тэрыторыі, і будуючы Астравецкую АЭС без належнага міжнароднага кантролю. Праз фальшывы рэферэндум у 2022 годзе з Канстытуцыі было выключана палажэнне пра нейтральны і бяз’ядзерны статус Беларусі. А наступнае размяшчэнне ядзернай зброі на нашай тэрыторыі стварыла прамую пагрозу міру і незалежнасці Беларусі, што робіць Беларусь мішэнню і ставіць пад пагрозу жыцці мільёнаў людзей. Сёння мы заклікаем: Вярнуць Беларусі бяз’ядзерны статус; Спыніць правакацыі і шантаж з выкарыстаннем ядзернай зброі; Вывесці расійскую ядзерную зброю з тэрыторыі Беларусі; Забяспечыць празрыстасць эксплуатацыі Беларускай атамнай электрастанцыі і безумоўнага выканання міжнародных стандартаў ядзернай бяспекі, уключаючы нормы Міжнароднае агенцтва па атамнай энергіі, з улікам абгрунтаваных міжнародных прэтэнзій, у тым ліку зафіксаваных парушэнняў працэдур у рамках Канвенцыі Эспа; Пачаць шырокі грамадскі дыялог адносна выкарыстання атамных тэхналогіяў у Беларусі. Чарнобыль нагадвае: ядзерная бяспека немагчымая без празрыстасці, адказнасці і суверэнітэту. Беларусь не мусіць быць пляцоўкай для расійскіх ядзерных пагрозаў. 26.04.2026 Аб’яднаны Пераходны Кабінет Беларусі

Павел Паўлавіч Латушка: Намеснік кіраўніцы Аб'яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі, прадстаўнік АПК па транзіце ўлады. Кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення, Лідар фракцыі «Каманда Латушкі і Рух "За Свабоду"» у складзе Каардынацыйнай Рады 3-га склікання. Многія чулі абрэвіятуру ПАРЕ, у тым ліку і ў кантэксце таго, што цяпер там працуе афіцыйная дэлегацыя Каардынацыйнай Рады. Але што насамрэч стаіць за гэтымі чатырма літарамі і чаму гэта так важна для усіх нас? Парламенцкая асамблея Рады Еўропы — гэта адна з найбуйнейшых палітычных пляцовак кантынента, якая аб'ядноўвае парламентарыяў 46 дзяржаў. Гэта орган, які фармуе еўрапейскую прававую базу і прымае найважнейшыя палітычныя рэзалюцыі. Гэтыя дакументы задаюць вектар і служаць прававой асновай для рашэнняў, якія прымаюць урады еўрапейскіх краін у дачыненні да нашага рэгіёна. Каб трапіць у ПАРЕ, Беларусь прайшла вельмі доўгі шлях. Выступление «Вольного хора» на заседании Парламентской ассамблеи Совета Европы. Страсбург, Франция. 20 июня 2023 года. Фото: tsikhanouskaya.org Гэта так, бо Беларусь дзесяцігоддзямі не мела ў ПАРЕ паўнавартаснага прадстаўніцтва. У студзені 1997 года ПАРЕ пазбавіла Беларусь статусу «спецыяльна запрошанага» як краіну, што звярнула з шляху дэмакратыі. Прычынай стала тое, што ў 1996 годзе Лукашэнка правёў антыканстытуцыйны рэферэндум, з дапамогай чаго сканцэнтраваў уладу ў сваіх руках і распусціў законна абраны парламент — Вярхоўны Савет 13-га склікання. З гэтага моманту месца нашай краіны там альбо пуставала, альбо яго беспаспяхова спрабавалі заняць прызначэнцы рэжыму. Але менавіта праз антыдэмакратычную палітыку рэжыму ім гэта не ўдавалася. Але зараз сітуацыя змянілася карэнным чынам: ПАРЕ ўсталявала інстытуцыйныя адносіны з дэмакратычнымі сіламі — Каардынацыйнай Радай. Цяпер у Страсбургу слухаюць не хлусню чыноўнікаў рэжыму Лукашэнкі, а рэальны голас грамадства. Мы — першая краіна, якая, не будучы сябрам арганізацыі, мае там сваю афіцыйную дэлегацыю Каардынацыйнай Рады, якая прадстаўляе грамадства, а не дыктатуру. Як гэта стала магчымым? Фота: НАУ-медыя Ключавы фактар — ВЫБАРЫ. Каардынацыйная Рада 3-га склікання стала першай у гісторыі, сфармаванай праз прамое галасаванне беларусаў і беларусак. Менавіта гэты дэмакратычны мандат стаў вырашальным аргументам для міжнароднага прызнання. Без выбараў такога ўзроўню прадстаўніцтва ў ПАРЕ было б немагчыма дасягнуць і гэтага прызнання проста не адбылося б. І зараз, як чальцы беларускай дэлегацыі ў ПАРЕ, мы маем магчымасць працаваць унутры камісій, удзельнічаць у дэбатах і падрыхтоўцы дакументаў і рашэнняў па Беларусі разам з еўрапейскімі калегамі. Мы паспяхова пралабіявалі ўключэнне вышэйшага ваенна-палітычнага кіраўніцтва Беларусі ў рэзалюцыі па стварэнні Спецтрыбунала за агрэсію супраць Украіны. Мы выкарыстоўваем гэтую трыбуну для канкрэтных спраў: ад пытанняў адказнасці да вырашэння пытанняў легалізацыі беларусаў за мяжой і абароны правоў палітвязняў. Гэта не проста статус у міжнародным пратаколе. Гэта рэальны інструмент міжнароднага ўплыву, які мы вярнулі беларускаму народу.

Павел Латушка. Фота: НАУ-медыя Сёння ЕС прыняў 20-ы пакет санкцый супраць Расіі, які таксама тычыцца ролі рэжыму Лукашэнкі ў забеспячэнні агрэсіўнай вайны Крамля супраць Украіны. Ён уключае прадпрыемствы, звязаныя з беларускім ваенна-прамысловым комплексам і рэжымам Лукашэнкі. Упершыню мішэнню становіцца кітайская дзяржаўная арганізацыя праз яе ролю ў вытворчасці беларускіх ваенных тавараў. Цяпер санкцыі могуць закранаць асоб з трэціх краін (не з Беларусі і не з ЕС), калі яны дапамагаюць пастаўляць забароненыя тавары ў Беларусь. У прыватнасці, пад санкцыі патрапіла ТАА «Волат-Санцзян», яго кітайскі заснавальнік, а таксама ЗАТ «Беларуская нафтавая кампанія». «Волат-Санцзян» — беларуска-кітайскае сумеснае прадпрыемства, створанае пры ўдзеле Мінскага завода колавых цягачоў. Яно вырабляе колавыя шасі для ваеннай тэхнікі, уключаючы рэактыўныя сістэмы залпавага агню. ЗАТ «Беларуская нафтавая кампанія» з’яўляецца вядучым беларускім экспарцёрам нафты і належыць некалькім найбуйнейшым нафтаздабыўным і нафтаперапрацоўчым прадпрыемствам Рэспублікі Беларусь, уключаючы «Беларуснафту» і «Нафтан». Акрамя таго, пакет уключае меры, аналагічныя накладзеным на Расію, у прыватнасці, новыя гандлёвыя абмежаванні, абмежаванні па крыптавалюце і на прадастаўленне паслуг кібербяспекі ды турыстычных паслуг. Гарманізацыя працягваецца. Таксама былі ўзмоцненыя патрабаванні да адсочвання алмазаў, што абавязвае імпарцёраў апрацаваных алмазаў прадаставіць заяву аб належнай абачлівасці, якая пацвярджае, што алмазы не здабываліся, не апрацоўваліся і не вырабляліся ў Расіі. Беларусь, як вядома, была перавалачным пунктам для расійскіх алмазаў. Яшчэ 20 лістапада 2023 года НАУ паведамляла пра пагрозу абыходу санкцый, што ўводзяцца супраць алмазнай прамысловасці Расіі праз Беларусь, і перадавала гэтыя даныя ў Еўракамісію. Таксама матэрыял па гэтым пытанні выйшаў 23 лістапада 2023 года ў буйным еўрапейскім выданні European Interest Media. Таксама забаронены любыя аперацыі з «беларускім лічбавым рублём», запуск якога Нацбанк Беларусі планаваў на другую палову 2026 года. ЕС фактычна блакуе гэтую сістэму яшчэ да яе паўнавартаснага запуску, пазбаўляючы рэжым магчымасці выкарыстоўваць яе для абыходу санкцый. А мы папярэджвалі рэжым. Упершыню ў гісторыі ЕС актывуе свой інструмент барацьбы з абыходам, забараняючы экспарт любых камп’ютараў з лікавым праграмным кіраваннем і радыёстанцый у Кыргызстан, дзе існуе высокая рызыка таго, што гэтыя прадукты будуць рээкспартаваныя ў Расію. Усе гэтыя меры будуць дапоўнены ўзмоцненай забаронай на транзіт праз тэрыторыю Расіі. Таксама пашыраны пералік тавараў, забароненых да транзіту праз Беларусь. Нарэшце, ЕС уводзіць квоту на імпарт аміяку. Прапановы НАУ і Аб’яднанага Пераходнага Кабінета Беларусі па санкцыях супраць трэціх краін, гандлёвых квотах і абмежаваннях на транзіт пастаянна прапаноўвалі прыняць яшчэ ў 2023–2025 гадах. ЕС яшчэ нядаўна адмаўляўся прымаць такія радыкальныя меры, але цяпер для Еўрасаюза гэта ўжо рэальнасць. «Нашы намаганні далі вынік. 20-ы пакет санкцый ЕС — гэта ў тым ліку рэалізацыя сістэмных прапаноў НАУ і Аб’яднанага Пераходнага Кабінета. Упершыню пад удар патрапілі не толькі прадпрыемствы рэжыму, але і міжнародныя схемы ўхілення. Мы працягваем закрываць „беларускі афшор“ для расійскіх алмазаў і тэхналогій. Гэта якасны пераход ад кропкавага ціску да стратэгіі „поўнага акружэння“», — адзначыў намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, кіраўнік НАУ Павел Латушка. Санкцыі супраць рэжыму Лукашэнкі былі прадоўжаны Саветам ЕС да 28 лютага 2027 года.

Фота: НАУ-медыя «Мы разумеем стратэгію ЕС і краін-суседак Беларусі: Польшчы, Літвы, Латвіі, якія інвестуюць значныя фінансавыя сродкі ў будаўніцтва абарончых збудаванняў на мяжы. Адначасова яны павялічваюць выдаткі на абароназдольнасць. Разам з тым, я перакананы, што неабходна двухпланавая стратэгія. Важна інвеставаць значна большы рэсурс у супрацьвагу «рускаму свету» менавіта ў беларускае грамадства, бо толькі яно можа быць гарантам бяспекі для суседзяў», — заявіў дэлегат Каардынацыйнай Рады, чалец дэлегацыі КР у ПАРЕ Павел Латушка падчас сайд-івэнту «Як працуе „рускі свет“: ідэалогія і практыка гібрыднай агрэсіі супраць Еўропы» у ходзе вясенняй сесіі Парламенцкай асамблеі Савета Еўропы. Дадзены сайд-івэнт быў арганізаваны дэлегацыяй Каардынацыйнай Рады ў ПАРЕ. «Расійская Федэрацыя паставіла стратэгічную мэту — змяніць ментальнасць беларусаў, каб яны падтрымлівалі агрэсію супраць Украіны і мелі антызаходнія настроі. У гэта ўкладваюць сотні мільёнаў, калі не мільярды. Расія робіць гэта пры падтрымцы рэжыму Лукашэнкі. У сваю чаргу, Еўрапейскі саюз і нашы партнёры выдзяляюць на гэтыя мэты ў шмат разоў меншы рэсурс, недастатковы для процідзеяння планам Расіі. Калі мы не зменім гэтую стратэгію, мы можам прыйсці да сумных наступстваў. Важна разумець, што беларусы ўжо з'яўляюцца падаткаплацельшчыкамі ў Еўропе. Сотні тысяч беларусаў вымушана пакінулі тэрыторыю роднай краіны, працуюць і плацяць падаткі ў ЕС. І гэта запыт ад мяне, як ад прадстаўніка, абранага беларусамі, — запыт на падтрымку беларускага грамадства. Калі мы не пойдзем па гэтым шляху, то, на жаль, праз некалькі гадоў мы можам прыйсці да сітуацыі, калі на мяжы Беларусі з краінамі Еўрапейскага саюза будзе стаяць беларус па паходжанні з расійскай свядомасцю. Ці, што яшчэ горш, у расійскай форме і гатовы атакаваць тэрыторыю Еўрапейскага саюза», — падкрэсліў Павел Латушка. Таксама Павел Латушка перадаў удзельнікам сайд-івэнту тры даклады, падрыхтаваныя Народным антыкрызісным упраўленнем, аб тым, як Расія, выкарыстоўваючы імперскую ідэалогію «рускага свету» пры падтрымцы рэжыму Лукашэнкі, спрабуе змяніць ментальнасць беларусаў і падрыхтаваць грамадства да ўступлення ў вайну на баку РФ: «Сістэмная падрыхтоўка рэжыму Лукашэнкі да магчымага ўступлення ў вайну на баку Расіі і рэкамендацыі па прадухіленні гэтага сцэнарыя»; «Саюзная дзяржава як інструмент прыкрыцця імперскай палітыкі Расіі»; «Бітва за Беларусь: сістэмная палітыка рэжыму Лукашэнкі па знішчэнні беларускай ідэнтычнасці і прасоўванні “рускага свету”». Акрамя таго, удзельнікам быў перададзены даклад, падрыхтаваны сумесна НАУ і BELPOL: «Дзеці без будучыні: мілітарызацыя дзяцінства ў Беларусі».

Фота: НАУ-медыя У ходзе вясенняй сесіі Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы намеснік кіраўніцы Аб’яднанага Пераходнага Кабінета, чалец дэлегацыі Каардынацыйнай Рады ў ПАРЕ Павел Латушка правёў сустрэчу з Генеральным сакратаром Кангрэса мясцовых і рэгіянальных улад Рады Еўропы Мацьё Мары. Падчас сустрэчы Павел Латушка выказаў удзячнасць за нядаўняе рашэнне Бюро Кангрэса падоўжыць удзел дэлегацыі Каардынцыйнай Рады ў сесіях Кангрэса яшчэ на два гады.  Таксама Павел Латушка адзначыў, што высока цэніць ініцыятыву Бюро Кангрэса па падрыхтоўцы спецыяльнага даклада пад назвай «Роля мясцовых і рэгіянальных улад у падтрымцы беларускіх дэмакратычных сіл і грамадзянскай супольнасці». Гэты дакумент будзе мець важнае значэнне для пашырэння магчымасцяў беларускай грамадзянскай супольнасці ў перыяд вымушанай эміграцыі. Акрамя таго, Павел Латушка падзякаваў за магчымасць, прадстаўленую чальцам дэлегацыі КР у Кангрэсе, удзельнічаць у місіях па назіранні за выбарамі ў краінах-членах Рады Еўропы.  Генеральны сакратар адзначыў актыўную працу дэлегацыі КР у Кангрэсе мясцовых і рэгіянальных улад Рады Еўропы, плённае супрацоўніцтва паміж дэлегацыяй КР і Кангрэсам, а таксама павіншаваў з дасягненнямі па выніках працы ў 2025–2026 гадах. Фота: НАУ-медыя У ходзе сустрэчы была падкрэслена асаблівая роля і важнасць мясцовых і рэгіянальных улад у падтрымцы вызваленых беларускіх палітвязняў і рэпрэсаваных беларусаў. Генеральны сакратар заявіў, што дадзенае пытанне знаходзіцца ў фокусе ўвагі Кангрэса, і плануецца ўзмацніць працу ў гэтым кірунку. У якасці прыкладу паспяховага ўзаемадзеяння Мацьё Мары прывёў рэгіён Таскана ў Італіі, дзе дзейнічаюць праграмы падтрымкі і наладжана камунікацыя з беларускімі дэмакратычнымі сіламі і Народнай амбасадай Беларусі ў Італіі. Павел Латушка асобна звярнуў увагу на праблему немагчымасці атрымання пенсій беларусамі сталага веку, якія былі вымушаныя пакінуць краіну, на тэрыторыі еўрапейскіх дзяржаў. Адным са шляхоў вырашэння гэтай праблемы Паўлам Латушкам былі прапанаваныя праграмы сацыяльнай падтрымкі, якія рэалізуюцца мясцовымі органамі ўлады. Таксама падчас сустрэчы абмяркоўваліся пытанні транснацыянальных рэпрэсій, якія здзяйсняюцца рэжымам Лукашэнкі. Бакі абмеркавалі, як мясцовыя ўлады могуць дапамагаць беларусам, якія сутыкнуліся з пераследам, а менавіта ў пытаннях легалізацыі і сацыяльнай сферы на муніцыпальным узроўні (прадастаўленне жылля, дапамога патрабуючым і г.д.). Генеральны сакратар адзначыў, што Кангрэс таксама можа аказваць прадметную падтрымку ў кантактах з мясцовымі органамі ўлады. Дэлегацыя КР у Кангрэсе можа накіроўваць звароты грамадзян, якія паступаюць да іх, у Кангрэс для аказання садзейнічання ў вырашэнні праблем.

Павел Латушка, 25 сакавіка 2026. Фота LookByMedia Крыніца: nashaniva.com Мяркуючы па апытанках, спіс Паўла Латушкі і руху «За Свабоду» можа атрымаць нават абсалютную большасць месцаў у палітычным прадстаўніцтве незалежнага грамадства. Бруд не прыстаў да намесніка кіраўніка Аб'яднанага пераходнага кабінета Паўла Латушкі, хоць менавіта ён быў аб'ектам абстрэлу з цяжкай «гаўнаартылерыі» прапаганды. Былы міністр культуры, які перайшоў на бок народа ў 2020 годзе, застаецца адной з самых папулярных фігур апазіцыі.  Гэта пацвярджаюць інтэрнэт-апытанкі аб папулярнасці спісаў на выбарах у Каардынацыйную раду IV склікання, якія маюць адбыцца з 11 да 17 мая 2026 года. Нямногія маюць смеласць галасаваць на выбарах у Каардынацыйную раду ва ўмовах рэпрэсій. На мінулых выбарах 2024 года галасы праз электронную платформу аддалі 6700 чалавек, нягледзячы на спробы прапаганды здыскрэдытаваць і застрашыць. Тым не менш, іх прыхільнасці дастаткова рэпрэзентатыўныя для прыхільнікаў апазіцыі. У апытанцы, створанай выданнем Reform.news 20 красавіка (паводле назіранняў «Нашай Нівы», там пакуль не фіксавалася накрутак, якія робяцца заўважныя праз рэзкія скачкі вынікаў), прыхільнасці размеркаваліся наступным чынам: Інтэрнэт-апытанка прыхільнасцей на выбарах у Каардынацыйную раду IV склікання ў ТГ-канале Reform.news па стане на 14:58 20 красавіка. Скрыншот Па стане на 14:58 за блок Паўла Латушкі і руху «За Свабоду» мелі намер прагаласаваць каля 55% тых, хто вызначыўся. Гэта больш, чым на выбарах 2024 года, дзе за яго аддалі галасы каля 35% выбарцаў. Яўнага канкурэнта ў блока Латушкі няма. Каля 9% набірае спіс «Воля», аснову якога склалі дзейныя і былыя добраахвотнікі-каліноўцы. Калі 7% — у спіса «Еўрапейскі выбар» на чале з Валерам Мацкевічам, кіраўніком апарата Аб’яднанага пераходнага кабінета, і спіса «Хопіць баяцца» блогеркі Таццяны Мартынавай.  Ранейшая апытанка, зладжаная Еўрарадыё, дала падобныя вынікі. Праўда, у ёй у нейкі момант галасы былі паднакручаныя за блок «Закон і правапарадак». Імаверна, грамадства бачыць у Паўлу Латушку салідную постаць, здольную годна рэпрэзентаваць беларусаў. Наклёпы рэжыму ж толькі ўмацоўваюць давер да гэтага палітыка. Выглядае, што дэзерцірства ці агентурная дзейнасць Анжалікі Мельнікавай, якая была прапанаваная ў спікеркі Рады менавіта Латушкам, не паўплывала на давер да яго. Святлана Ціханоўская, якая раней ставілася да Каардынацыйнай рады даволі скептычна, усё ж заклікала беларусаў прагаласаваць на выбарах у гэты орган.  «Людзі, якія вырашылі балатавацца ў Каардынацыйную раду, зрабілі свядомы выбар. Яны разумелі, з чым сутыкнуцца: ціск, пагрозы, рызыкі. І ўсё роўна яны выбралі балатавацца. І гэта выклікае шчырую павагу. Беларусь будуецца ў кожным рашэнні, у кожным выбары. І Каардынацыйная рада будзе такой, якой мы яе зробім. Цяпер, на гэтым этапе выбарчай кампаніі, асабліва важна не спяшацца, а ўважліва пазнаёміцца са спісамі, з людзьмі, якія ідуць у Каардынацыйную раду, і са зместам іх праграмаў. Бо свядомы выбар пачынаецца з разумення. Чым лепш мы ведаем, за каго і за што галасуем, тым мацнейшай будзе нашая агульная пазіцыя. Менавіта сёння час чытаць, параўноўваць, унікаць у сутнасць і вызначацца — каб наш голас быў не проста голасам, а адказным выбарам для будучыні Беларусі», — кажа Ціханоўская. Выбары ў КР IV склікання пройдуць з 11 па 17 мая, удзел бяруць дзевяць блокаў са 174 кандыдатамі. У сваім відэазвароце дэмакратычная лідарка падзякавала ўсім, хто працягвае падтрымліваць Беларусь, гаварыць і дзейнічаць. Яна падкрэслівае, што змены пачынаюцца з удзелу.

Фота: НАУ-медыя Еўрапейскі саюз не мае намеру змякчаць санкцыі ў дачыненні да рэжыму Лукашэнкі. Пра гэта заявіў спецпрадстаўнік ЕС па санкцыях Дэвід О’Саліван, адказваючы на пытанне дэлегата Каардынацыйнай Рады, чальца дэлегацыі КР у Парламенцкай асамблеі Рады Еўропы Паўла Латушкі.  Падчас пасяджэння Камітэта па палітычных пытаннях і дэмакратыі на вясенняй сесіі ПАРЕ Павел Латушка падчас дэпутацкіх пытанняў да прадстаўніка ЕС паставіў пытанне: «Ці будуць уведзены новыя санкцыі супраць рэжыму Лукашэнкі ў бліжэйшы час? І ці існуюць на сённяшні дзень якія-небудзь перашкоды для гэтага?» Таксама падкрэсліў, што рэжым Лукашэнкі працягвае дэстабілізаваць сітуацыю на межах з суседзямі Беларусі, якія з'яўляюцца членамі Еўрапейскага саюза: Латвіяй, Літвой і Польшчай. Адказваючы на пытанне Паўла Латушкі, Дэвід О’Саліван адзначыў: «Усе санкцыі, якія ЕС уводзіць супраць Расіі, аўтаматычна распаўсюджваюцца і на Беларусь. ЕС паслядоўна прытрымліваецца гэтай палітыкі і не плануе яе змяняць. ЗША пачалі змякчаць санкцыі супраць Беларусі, што выклікае занепакоенасць у ЕС, бо гэта стварае «шчыліны» ў санкцыйным рэжыме супраць Расіі. Еўрасаюз лічыць гэта праблематычным і не мае намеру ісці па такім шляху». Па завяршэнні мерапрыемства Павел Латушка і Дэвід О’Саліван правялі асобную размову, прысвечаную неабходнасці далейшага ціску на рэжым. Падчас размовы Павел Латушка акцэнтаваў увагу на тым, што пакуль Лукашэнка не зменіць унутраную рэпрэсіўную і знешнюю агрэсіўную палітыку, еўрапейскія санкцыі не павінны здымацца.